Showing posts with label anatomia człowieka. Show all posts
Showing posts with label anatomia człowieka. Show all posts

Rysowanie

Anatomia jest przedmiotem bardzo wizualnym: trzeba wyrobić zdolność wyobrażania sobie trójwymiarowych struktur, przebiegu naczyń czy nerwów i ich wzajemnych relacji. Aby ułatwić sobie to niełatwe zadanie można sięgnąć po sprawdzony sposób - rysowanie samemu.

Ostatnio trafiłem na kanał użytkownika Proko, który publikuje znakomite filmiki edukacyjne, które pomóc mogą w podstawach rysunku anatomicznego. 


Filmiki skierowane przede wszystkim są do artystów, ale mogą również pomóc w zrozumieniu postaw budowy ciała człowieka. 

A może by tak podszkolić swoje umiejętności artystyczne? Na przykład rysując miednicę:


Piękno ludzkiego ciała - piękno anatomii

Wydawnictwo Thieme, wydawca popularnego atlasu Prometheus, również dostępnego w polskiej wersji językowej, znakomicie promuje swój produkt. Łączy wysokiej jakości ryciny pochodzące z tego atlasu ze znakomitymi zdjęciami. Już kiedyś opisywałem tę kampanię reklamową, ale teraz dostępne są kolejne zdjęcia. Kilka z nich poniżej.






Więcej zdjęć do pobrania jako tapety na pulpit w różnych rozmiarach: https://www.thieme.de/viamedici/anatomie-26989/a/prometheus-wallpaper-29196.htm

Piękne, czyż nie?

Anatomia przyszłości - Microsoft HoloLens

Ciało ludzkie jest trójwymiarowe. Można nawet powiedzieć, że jest czterowymiarowe - bo nie tylko zorientowane jest w trójwymiarowej przestrzeni, ale także zmienia się w czasie. Żaden komputer z płaskim ekranem nigdy nie będzie w pełni w stanie oddać złożoności trójwymiarowego obiektu jakim jest nasze ciało. Z pomocą przy rozwiązaniu tego problemu może przyjść Microsoft HoloLens.



Jak na razie dostęp do takiego rozwiązania wydaje się pieśnią przyszłości... dalekiej przyszłości. Dodatkowo cena takiego zestawu jest poza zasięgiem finansowym nawet dużych instytucji naukowych, nie wspominając o indywidualnych użytkownikach. Wydaje się jednak, że to krok w dobrym kierunku.


Potencjalne zastosowanie w nauczaniu/uczeniu się anatomii wydaje się wręcz nieograniczone. Z łatwością będzie można ekstrahować obrazy poszczególnych układów, mięśni czy narządów wewnętrznych. Technika umożliwi obrazowanie procesów fizjologicznych i patologicznych zachodzących w organizmie ludzkim. Wreszcie łatwo wyobrazić sobie trening profesjonalistów na takim sprzęcie.

Jednakże jest coś, czegoś nie uda się wiernie oddać w tych komputerowo generowanych modelach: nie da się oddać rzeczywistej konsystencji poszczególnych tkanek i organów.

Układ chłonny w ośrodkowym układzie nerwowym

Nie tak dawno przez media przelała się fala informacji na temat odkrycia związku między układem limfatycznym a mózgiem (np. tu). W rzeczywistości nie do końca chodzi o bezpośrednie połączenie z samym mózgiem, ale udało się udowodnić istnienie naczyń limfatycznych w ośrodkowym układzie nerwowym.

Jak donoszą autorzy listu (Louvelau et. all, 2015) do redakcji Nature, udało im się zidentyfikować typowe naczynia limfatyczne wokół głównych zatok opony twardej. Piszą oni:"Odkrycie układu chłonnego ośrodkowego układu nerwowego może wymagać ponownej oceny podstawowych założeń neuroimmunologii i jednocześnie rzuca nowe światło na etiologię chorób neurodegeneracyjnych związanych z zaburzeniami funkcjonowania układu odpornościowego."

Nowo odkryte naczynia limfatyczne widoczne są jako czerwone obszary wokół zatok opony twardej (na zielono).
W odpowiedzi na te doniesienia Mezey and Palkovits przypomnieli, że opis naczyń limfatycznych opony twardej został opublikowany już w roku 1869, a potem także w latach 40-tych i 60-tych dwudziestego wieku. Niestety, przeszły one do historii bez większego echa.

Odkrycie to może wpłynąć na zmianę rycin obrazujących układ chłonny.
Propozycja zmian w rycinie pokazującej najważniejsze naczynia chłonne organizmu człowieka. Zwróć uwagę na obecność naczyń limfatycznych wokół mózgu na rycinie po prawej stronie.

Memorix - Skrypt anatomiczny

Jak często zastanawiacie się, co rzeczywiście jest ważne w anatomii? Jak często zastanawiacie się, co jest niezbędne do nauczania się tego przedmiotu, a co jest jedynie zbędnym balastem? Czy zastanawiacie się czasami, ile rzeczywiście podręczników i atlasów anatomicznych rzeczywiście potrzebujecie?

Niestety, nie ma jednoznacznej odpowiedzi na powyższe pytania.  Ale studenci kilku czeskich uniwersytetów postanowili wspomóc swoich kolegów studiujących medycynę i w taki oto sposób powstał Memorix - Skrypt do Anatomii.

Szeroki, (niestety nie pełny) dostęp do tekstu tego skryptu w języku angielskim:


Bardzo podoba mi się i dobór treści, i układ graficzny, i sposób na uczenie się anatomii zaprezentowany w tej książce.


Autorzy chcieliby również wydać inne wersje językowe, w tym polską. I myślę, że to zadanie dla kogoś z Was. Bo czemu by nie przetłumaczyć podręcznika?

Więcej informacji: http://www.memorix.cz/


Tętnice kończyny górnej - BioDigital Human

Trójwymiarowe aplikacje anatomiczne są coraz lepsze. Znakomitym przykładem jest darmowe rozszerzenie do Chrome BioDigital Human.

Wybrałem tętnice kończyny górnej. Poprawnie prezentuje najważniejsze naczynia krwionośne. Mimo że ma pewne problemy w okolicy łokciowej, to prezentuje się wyjątkowo dobrze.

"Gray's Anatomy: The Anatomical Basis of Clinical Practice" - opis podręcznika

Jeśli informacje w Bochenku lub Clinically Oriented Anatomy wydają Ci się zbyt ogólne i chciałbyś jeszcze bardziej pogłębić swoją wiedzę anatomiczną to wówczas warto sięgnąć po Gray's Anatomy: The Anatomical Basis of Clinical Practice. Co ważne - nie wersję dla studentów, ale po tzw. "Dużego Graya".

Okładka 40 edycji Gray's Anatomy.
Wydanie to (czterdzieste, rok 2011) jest znakomitą kontynuacją ponad 150-letniej tradycji podręcznika Graya. Już pierwszy rzut oka na ilustracje pokazuje, że jest on skierowany do bardziej zaawansowanego odbiorcy.

UWAGA:  Od 1 października 2015. dostępne jest nowe, 41 wydanie tego podręcznika. 

Poziom szczegółów zawartych w opisie pozwala na głębszą analizę struktur anatomicznych. Raczej nie polecałbym tego podręcznika dla początkujących, ale znakomicie sprawdza się on dla średnio zaawansowanych - osób, które odbyły już szczegółowy kurs anatomii i chciałyby się dowiedzieć czegoś więcej. 

Podręcznik łączy anatomię makroskopową z mikroanatomią, embriologią oraz współczesnymi technikami obrazowania. Szczegółowy opis anatomiczny wzbogacony jest anatomią czynnościową i przypadkami klinicznymi. Co ważne, nie tylko tymi najczęściej spotykanymi w praktyce klinicznej, ale również stosunkowo rzadkimi. 


Znakomity zespół autorski, na który składają się najlepsi anatomowie świata, jest gwarantem dobrego podręcznika. Mimo, że pozycja nie jest tania warto ją mieć na swojej półce. 



Anatomia układu ruchu - układ mięśniowy

Po zapoznaniu się ze szkieletem i połączeniami kości warto wprowadzić układ szkieletowy w ruch. A zrobić to można, oczywiście, z pomocą układu mięśniowego. Warto pobrać dwie  prezentacje ze strony wydawnictwa McGrawHill, która są zbiorem znakomitych ilustracji możliwych do wykorzystania zarówno w procesie uczenia się jak i nauczania.

POZIOM: 2
POZIOM: 3

Prezentację można pobrać tu:
Układ mięśniowy



Plik prezentacji jest bardzo duży, ale warto poczekać na załadowanie się. Jeśli ktoś chce mieć szybki dostęp do podstawowego schematu, wystarczy kliknąć na ryciny poniżej.


Warto także sprawdzić swoją wiedzę w interaktywnych quizach. Do zrobienia ogromny zbiór ćwiczeń.

http://highered.mheducation.com/sites/0073525626/student_view0/chapter7/labeling_exercises.html#

A jeśli ktoś jest tradycjonalistą, to zawsze może wydrukowac test z zakresu anatomii układu mięśniowego i go wypełnić:
http://highered.mheducation.com/sites/dl/free/0073525634/23458/chp07_essques.pdf

Powodzenia!

Dolne drogi oddechowe


Dolne drogi oddechowe
Zestaw zadań związanych z dolnymi drogami oddechowymi. To generalne wprowadzenie do anatomii tego obszaru. To nie wyczerpujący opis anatomiczny, ale opis interaktywnych rycin dostępnych po kliknięciu .

Część pierwsza: górne drogi oddechowe.

Poziom:1


Zadanie do wykonania: Krtań, tchawica i oskrzela
Krtań larynx rozpoczyna dolne drogi oddechowe. Na rycinie widoczna jest nieparzysta chrząstka tarczowata thyroid cartilage. Poniżej znajduje się chrząstka pierścieniowata cricoid cartilage.
Z krtani wdychane powietrze przemieszcza się do systemu rur o sztywnych ścianach - pierwszą z  nich jest tchawica trachea. Dzieli się ona się na dwa oskrzela główne primary bronchi, te zaś dalej rozgałęziają się na oskrzela drugiego rzędu secodary bronchi (lub oskrzela płatowe, lobar bronchi), te z kolei dzielą się na oskrzela trzeciego rzędu tertiary bronchi (oskrzela segmentowe, segmental bronchi). 
Zadanie do wykonania: Błona śluzowa układu oddechowego

Jama nosowa i część nosowa gardła jak również dolne drogi oddechowe wysłane są błoną śluzową, której główną czynnością jest ogrzewanie, oczyszczanie i nawilżanie wdychanego powietrza.  Urzęsione komórki nabłonka oddechowego ciliated cell of epithelium wywołują ruch śluzu mucous wytwarzanego zarówno przez gruczoły śluzowe mucous glands i komórki kubkowe goblet cells w kierunku gardła. Ruch ten pomaga w usuwaniu zanieczyszczeń particles of derbis, a określany jest mianem mucociliary escalator. Błona śluzowa jest wzmocniona chrząstką cartilage, tworzoną m. in. przez chondrocyty chondrocytes.

Zwróćcie uwagę na różnicę w pisowni brytyjskiej i amerykańskiej: mucous - mucus.
Czy wiecie jak histolodzy określają mucociliary escalator?


Zadanie do wykonania: Płuca

Przez krtań pharynx, tchawicę larynx i oskrzela główne main bronchi wdychane powietrze trafia do płuc lungs. Płuco ma kształt stożka przy czym jego podstawa base jest wklęsła i spoczywa na przeponie, zaś szczyt apex jest zaokrąglony. Powierzchnia płuc przylegająca do strony wewnętrznej żeber nosi nazwę powierzchni żebrowej costal surface. Powierzchnia stykająca się z przestrzenią zawierającą narządy wewnętrze klatki piersiowej nosi nazwę powierzchni śródpiersiowej mediastinal surface. Płuco lewe jest mniejsze od prawego gdyż znajduje się w bezpośrednim sąsiedztwie serca i dodatkowo posiada wcięcie sercowe cardiac impression. Ma także tylko dwa płaty: górny i dolny. Płuco pawe składa się z trzech płatów: płata górnego superior lobe, płata środkowego middle lobe oraz płata dolnego inferior lobe oddzielonych od siebie szczelinami fissures.

Kolekcja trójwymiarowych filmów anatomicznych

Nic tak nie cieszy jak dobrze zrobione filmy anatomiczne...
Udało mi się trafić na bogatą kolekcję trójwymiarowych animacji anatomicznych wartych rozpropagowania. Jednym mankamentem (ale minimalnym) jest to, że są one w języku francuskim.

Warto przypomnieć sobie budowę łopatki  i dlatego wybrałem film z tą kością w roli głównej:


Logiczna narracja, proste wyjaśnienie trójwymiarowych relacji z pewnością przyczynią się do łatwiejszego zrozumienia budowy tej kości. Ale to zaledwie jeden film z dużo większej kolekcji. Więcej animacji dostępnych na kanale Youtube Anatomie 3D Lyon:



Zgromadzone tam filmy pomogą zrozumieć nie tylko budowę kości, ale również działanie stawów i mięśni. 

Inkling - prywatna biblioteka

Opisując różne podręczniki (znacznik: podręcznik) zazwyczaj skupiam się na jednym tytule (Marieb, Saladin, Tortora) i prezentuję jego główne zalety. Staram się opisywać tylko najlepsze z najlepszych nie jest to lista wszystkich książek, jaka trafiły mi do rąk. Dodatkowo zazwyczaj recenzja nie jest pełna i nie zawiera wszystkich zauważonych wad i zalet. Skupiam się na zaletach :) Czasami pokazuję bazy danych z podręcznikami jednego wydawcy (np. StudentConsult) lub materiały dodatkowe dla studentów i nauczycieli (McGraw Hill). Ale dzisiaj chciałbym przedstawić coś specjalnego: interaktywne podręczniki. Powiem więcej - najlepsze interaktywne podręczniki!

Mianownictwo anatomiczne

Czasami tak się zdarza, że warto mieć pod ręką listę mian anatomicznych. Najzwyklejsza w świecie tabelka z nazwami struktur. Ale może być to także "drzewko" pokazujące wzajemne zależności pomiędzy strukturami.

Warto wejść na stronę Międzynarodowej Federacji Stowarzyszeń Anatomów. Mimo, że wygląda trochę starodawnie (no racja, jest nawet bardzo oldskulowe), to rzeczywiście ciekawe narzędzie. Bezpośredni link do wersji łacińskiej:


oraz wersji angielskiej:

Anatomy Expert - encyklopedia anatomiczna

Ostatnio kilkukrotnie byłem kierowany przez wyszukiwarkę na stronę Anatomy Expert. Widać strona zyskuje na popularności, lub... ciasteczka przeglądarki zdradzają najczęściej wyszukiwane frazy. W tym przypadku jestem zadowolony z podpowiedzi. Nawet bardzo zadowolony.



Saladin. Podręcznik do studiowania zintegrowanego.

Saladin K.S. Anatomy & Physiology: The Unity of Form and Function; Wydanie 6, McGraw Hill, 2011












Nauczanie zintegrowane kojarzy się z początkowymi latami szkoły podstawowej. To wówczas dzieci uczą się pisania, czytania, liczenia, muzyki, techniki i wszystkich innych przedmiotów jednocześnie. Dopiero później następuje podział na poszczególne przedmioty. W obecnym systemie szkolnym granica pomiędzy indywidualnymi przedmiotami zaciera się. I tak powstają bloki humanistyczne czy bloki przyrodnicze. Dobrze to czy źle? Kwestia ta pozostaje otwarta do dyskusji...

"The anatomy of the heart" - zapis spotkania

Zachęcam do obejrzenia zapisu spotkania (wykładu) "The anatomy of the heart" przeprowadzonego 26 marca 2014 r. Prawie już zapomniałem, jak wielką przyjemność sprawia mi bezpośrednie spotkanie z czytelnikami bloga... ostatnie takie spotkanie miało miejsce ponad dwa lata temu. Serdecznie dziękuję uczestnikom za ich zaangażowanie!

Zapis spotkania jest dostępny tu:
http://www.wiziq.com/online-class/1723859-anatomy-of-the-heart

To około 50 minutowe spotkanie może być dobrym wprowadzeniem do anatomii serca. Jeśli ktoś chce zapoznać się z aglojęzycznym mianownictwem anatomicznym tego organu, to powinien znaleźć tu znaleźć odpowiedź na swoje pytania.

Wykład internetowy "The anatomy of the Heart"

Już w przyszłą środę, 26 marca o godzinie 19:00 wspólnie z Louise Slipper z University of Southampton zapraszamy na ok. 45 minutowy wykład interaktywny "Anatomia serca". To powrót do dawnych wykładów internetowych - tym razem w nieco innejformule.

To znakomita okazja do wzięcia udziału w zajęciach prowadzonych w języku angielskim przez rodowitą Angielkę przy (niewielkiej) pomocy Polaka (czyli mnie).

AnatoNomina

- A czego się mam właściwie nauczyć?
Muszę przyznać, że dosyć często słyszałem to pytanie. Odpowiedź na nie jest stosunkowo prosta. Należy nauczyć się WYKORZYSTYWANIA wiedzy anatomicznej w codziennej  praktyce. Ale żeby wiedzę WYKORZYSTYWAĆ to trzeba ją posiadać. 

Tu z pomocą może przyjść strona


To bogato ilustrowany słownik anatomiczny z terminami w j. czeskim, j.angielskim i po łacinie. Niestety, polskojęzyczna wersja tej strony nie istnieje. 



Warte wyróżnienia są znakomite ryciny, wysokiej jakości zdjęcia czy też interaktywne diagramy. Terminy anatomiczne można przeglądać według systemów lub topograficznie.




Ryciny można wykorzystywać jako dobre narzędzie sprawdzające wiedzę. Wystarczy ukryć nazwy. 


Warto wejść na tę stronę i trochę poeksplorować...




Wystawa "Ciało" w Gdańsku

Jak donosi portal internetowy Trojmiasto.pl w Gdańsku zostanie otwarta wystawa "The Human Body". Co sądzicie na ten temat?



Wirtualne Muzeum Anatomii Człowieka

Materiały służące nauczaniu anatomii są gromadzone przez placówki naukowo-dydaktyczne przez dziesiątki lat. Praca wielu pokoleń ludzi zazwyczaj dostępna jest pracownikom i prezentowana studentom na zajęciach. Czasami zdarzają się jednak chlubne wyjątki i zbiory udostępniane są również wszystkim zainteresowanym anatomią człowieka. Tak jest w przypadku projektu


Projekt powstał z inspiracji Kierownika Katedry i Zakładu Anatomii Prawidłowej Człowieka Uniwersytetu Medycznego w Lublinie prof. dr hab. Zbigniewa Wójtowicza. Stronę przygotowują Bogumił Goral i Marek Tusiński. Na stronie, jak czytamy we wstępie, prezentowane są "preparaty, ryciny, tablice i schematy anatomiczne są wykonywane w Zakładzie od początku jego istnienia (1945 r.). Przygotowują je wszyscy pracownicy a ryciny są dziełem grafików: Cecylii Obel, Barbary Czochary i Teresy Ilczuk".

Wirtualne Muzeum Anatomii Człowieka UM w Lublinie
Trzeba przyznać, że kolekcja jest imponująca! Ryciny dydaktyczne ułożone są w porządku topograficznym, w dwojakiej formie: opisanej i nieopisanej, traktowanej jako test wiadomości.
Wirtualne Muzeum Anatomii Człowieka UM w Lublinie
Dodatkowym bonusem są zdjęcia czaszki wykonane w wysokiej rozdzielczości i dobrym oświetleniu, dzięki czemu znakomicie widać szczegóły.
Wirtualne Muzeum Anatomii Człowieka UM w Lublinie
Jest także sekcja neuroanatomiczna.
Wirtualne Muzeum Anatomii Człowieka UM w Lublinie
Nawigacja na stronie jest łatwa i intuicyjna. Strona cały czas jest rozbudowywana. W planach jest systematyczne dodawanie materiałów z zakresu anatomii klinicznej i radiologicznej.

*******
Jeśli poszukujecie rycin z podpisami w języku polskim i angielskim to można udać się do ciągle rozwijanej wersji strony:


Przede wszystkim należy pogratulować twórcom pomysłu i wykonania. W polskojęzycznej przestrzeni internetowej brakuje wysokiej jakości materiałów anatomicznych opisanych w naszym rodzimym języku. Fakt szerokiego udostępnienia zbiorów również zasługuje na słowa pochwały. Teraz każdy chętny będzie mógł wykorzystywać potencjał tych materiałów dydaktycznych. Warto skorzystać!

Mapa myśli: anatomia układu ruchu

Publikuję rozwinięcie wcześniejszej mapy dotyczącej układu ruchu. Po pewnych problemach związanych z jej zaginięciem na serwerze "szczęśliwie i cudownie powróciła na bloga łono". Polecam eksplorację na pełnym ekranie.

Dodano informacje z zakresu głowy i szyi - dziękuję za to Miłoszowi! Mapa ciągle czeka na uzupełnienie: jeżeli jest ktoś chętny i w ramach powtórki chciałby ustrukturyzować swoją wiedzę zapraszam do współpracy i dalszego jej uzupełniania. Zachęcam do przesłania zgłoszenia na maila tcecot1@gmail.com.


Make your own mind maps with Mindomo.

Można też postarać się zrobić mapę "układową", gdzie każdy układ czynnościowy będzie miał swoją oddzielną mapę. Jeśli wydaje Ci się, że możesz to zrobić - podziel się swoją wiedzą z innymi. Nie ma się czego obawiać. To jedna z najlepszych metod uczenia się relacji między strukturami: co jest częścią czego.